در سالهای اخیر، تاکسیهای اینترنتی مانند اسنپ و تپسی به یکی از بزرگترین شبکههای حملونقل کشور تبدیل شدهاند و میلیونها راننده در سراسر ایران از طریق این پلتفرمها به درآمدزایی مشغول هستند. همین رشد گسترده باعث شده موضوع مالیات بر درآمد رانندگان اسنپ یکی از پرسشهای دائمی و پرحاشیه میان رانندگان، حسابداران و حتی مدیران شرکتهای حملونقل هوشمند باشد.
از طرفی قوانین مالیاتی در ایران دائماً در حال بهروزرسانی هستند و از طرف دیگر، اطلاعات ضدونقیض در فضای مجازی و شبکههای اجتماعی باعث سردرگمی بیشتر رانندگان شده است. برخی تصور میکنند رانندگان کاملاً معاف از مالیات هستند، برخی دیگر شنیدهاند که مالیاتهای سنگین چند میلیونی برای رانندگان صادر شده و حتی عدهای تصور میکنند که «اسنپ باید مالیات بدهد، نه راننده».
در این مقاله از تیوان تراز، یک بار برای همیشه این موضوع را با بررسی قوانین مالیاتی و رأی رسمی دیوان عدالت اداری درباره مالیات بر درآمد رانندگان اسنپ توضیح میدهیم.
قبل از ورود به جزئیات، بهتر است یک نگاه سریع و شفاف به قوانین مالیاتی رانندگان اسنپ داشته باشیم. در این جدول نشان میدهیم که چه چیزهایی مشمول مالیات است، چه چیزهایی نیست و چرا بیشتر رانندگان در عمل مالیاتی پرداخت نمیکنند.
| توضیح | موضوع |
| مالیات بر درآمد مشاغل (نه مالیات ارزش افزوده) | نوع مالیات رانندگان |
| فقط سود خالص؛ نه کل واریزیهای اسنپ | مبنای محاسبه |
| سوخت، روغن و لنت، تعمیرات، لاستیک، استهلاک، کمیسیون اسنپ | هزینههای قابل کسر |
| سود واقعی بسیار کمتر از واریزی است و اغلب به حد معافیت نمیرسد | نتیجه محاسبه |
| معمولاً سود راننده زیر سقف معافیت است → مالیات = صفر | معافیت سالانه |
| راننده کاملاً معاف؛ VAT فقط روی کمیسیون شرکت اسنپ اعمال میشود | وضعیت مالیات ارزش افزوده (VAT) |
| عدم ثبتنام مالیاتی، عدم ارسال اظهارنامه یا خطاهای سیستمی | دلیل پیامکها و برآوردها |
در عمل خیر. با اینکه رانندگان اسنپ از نظر قانون، «صاحب شغل» محسوب میشوند و مشمول مالیات بر درآمد رانندگان اسنپ هستند، اما به دلیل درآمد پایین و معافیت سالانه، تقریباً همه رانندگان در نهایت عدد مالیاتیشان صفر میشود. سازمان امور مالیاتی هم تاکنون مالیات عملکرد واقعی از رانندگان دریافت نکرده و فقط در موارد نبود اظهارنامه یا خطاهای سیستمی برگه برآوردی صادر شده است. پس واقعیت این است: رانندگان اسنپ مالیات نمیپردازند، مگر اینکه سیستم اشتباه محاسبه کرده باشد.
دیوان عدالت اداری بهطور رسمی اعلام کرده که رانندگان اسنپ و تپسی مشمول مالیات بر ارزش افزوده نیستند، چون ارائهدهنده اصلی خدمت حملونقل خودِ راننده است و این نوع خدمت طبق قانون از VAT معاف شده. در این حکم تأکید شده که تنها بخشی که شامل مالیات میشود، کمیسیون شرکت اسنپ است و این مالیات باید از درآمد خود شرکت پرداخت شود.
به همین دلیل اگر مبلغی تحت عنوان مالیات نمایش داده شود، مربوط به ارزش افزوده کمیسیون شرکت است و به درآمد راننده ارتباطی ندارد. نتیجه نهایی این رأی این است که راننده فقط در چارچوب مالیات بر درآمد بررسی میشود و معمولاً به دلیل معافیتها مالیاتی برای پرداخت ندارد.
بیشتر پیامکهای مالیاتی ربطی به درآمد واقعی راننده ندارد و معمولاً بهخاطر کامل نکردن پرونده مالیاتی یا ندادن اظهارنامه صادر میشود. در این حالت سیستم بهصورت خودکار درآمد راننده را «برآوردی» محاسبه میکند و همین برآورد اشتباه میتواند رقمهای بالا ایجاد کند.
گاهی هم تراکنشهای کارتخوان یا حساب شخصی به اشتباه به عنوان درآمد شغلی ثبت میشود و بدهی ساختگی ایجاد میکند. بهطور کلی بیشتر این مالیاتها با اصلاح اطلاعات رفع میشوند.
محاسبه مالیات بر درآمد رانندگان اسنپ بر اساس کل واریزیها نیست؛ بلکه فقط سود واقعی ملاک قرار میگیرد. وقتی هزینههای سنگین خودرو و معافیت سالانه را کنار هم بگذاریم، نتیجه محاسبه تقریباً همیشه صفر میشود.
خیر. برخلاف تصور بسیاری از رانندگان، همه مبالغی که اسنپ به حساب راننده واریز میکند «درآمد مشمول مالیات» نیست. قانون مالیات فقط سود خالص را ملاک قرار میدهد؛ یعنی درآمدی که بعد از کسر هزینههایی مانند سوخت، استهلاک خودرو، تعمیرات، لنت و روغن، کمیسیون اسنپ و سایر هزینههای نگهداری خودرو باقی میماند.
به همین دلیل بخش زیادی از دریافتی راننده اصلاً سود محسوب نمیشود و از دایره مالیات بر درآمد رانندگان اسنپ خارج است. در عمل هم اغلب رانندگان به دلیل همین هزینهها و وجود معافیت سالانه، سودشان کمتر از حد نصاب مالیاتی است و عدد مالیاتی آنها صفر میشود.
با اینکه رانندگان اسنپ معمولاً مالیاتی پرداخت نمیکنند، اما از نظر قانونی چند وظیفه ساده دارند تا دچار برآورد اشتباه یا پیامکهای سنگین نشوند.
اگر راننده پیامک مالیاتی یا برگه تشخیص غیرواقعی دریافت کند، امکان اعتراض کاملاً وجود دارد و روند آن هم ساده است.
جمعبندی: تیوان تراز | همراه رانندگان برای شفافیت مالیاتی
در تیوانتراز باور داریم رانندگان اسنپ نباید زیر فشار پیامکهای ناگهانی یا برداشتهای اشتباه مالیاتی قرار بگیرند. طبق قانون، رانندگان مشمول مالیات بر درآمد مشاغل هستند، اما نکته مهم این است که مبنای مالیات، سود خالص است.
اگر پیامک یا برگهای با مبالغ بالا صادر شد، معمولاً ناشی از برآورد اشتباه سیستم یا عدم ارسال اظهارنامه است و با یک اعتراض درست کاملاً قابل اصلاح میباشد.
اگر درباره مالیات بر درآمد رانندگان اسنپ سؤال دارید یا برای رفع برگههای اشتباهی نیاز به راهنمایی دارید، میتوانید همین حالا با کارشناسان تیوان تراز تماس بگیرید.
سوالات متداول درباره مالیات بر درآمد رانندگان اسنپ
بله، درآمد نقدی هم جزو درآمد شغلی محسوب میشود؛ اما معمولاً بهخاطر هزینههای بالا، سود نهایی زیر حد معافیت میماند و مالیاتی برای پرداخت وجود ندارد.
مبنای مالیات، کد ملی صاحب پنل اسنپ است. یعنی همه درآمدها برای همان فرد ثبت میشود و بین افراد تقسیم نمیشود.
خیر. مالیات حقوق و مالیات مشاغل کاملاً جدا هستند و روی هم تأثیری ندارند. حقوق از طرف شرکت محاسبه میشود و فعالیت اسنپ طبق تبصره ۱۰۰ بررسی میشود.
