بسیاری از صاحبان کسب و کار می پرسند چه مشاغلی از مالیات کارتخوان معاف هستند؟ نکته مهم این است که در قانون، مالیات جداگانه ای به نام «مالیات کارتخوان» وجود ندارد.

کارتخوان فقط یکی از روش های دریافت پول و ثبت فروش است. بنابراین اگر یک شغل طبق قانون از مالیات بر درآمد معاف باشد، استفاده از کارتخوان باعث نمی شود آن درآمد به تنهایی مشمول مالیات شود. از طرف دیگر، داشتن کارتخوان هم باعث معاف شدن یک شغل نمی شود. اطلاعات کارتخوان های مورد استفاده برای فعالیت شغلی باید با اطلاعات مالیاتی کسب و کار هماهنگ باشند.

در این مقاله توضیح می دهیم مشاغل معاف از مالیات کارتخوان کدامند و این معافیت در چه شرایطی اعمال می شود.

آیا واقعا مشاغل معاف از مالیات کارتخوان داریم؟

اصطلاح مشاغل معاف از مالیات کارتخوان کمی گمراه کننده است؛ چون معافیت به خود دستگاه کارتخوان تعلق نمی گیرد. به زبان ساده نوع درآمد و فعالیت شما مشخص می کند مالیات دارید یا خیر، نه داشتن یا نداشتن کارتخوان.

مثلا اگر درآمد یک فعالیت کشاورزی طبق قانون از مالیات بر درآمد معاف باشد، دریافت پول از مشتری با کارتخوان به خودی خود این معافیت را از بین نمی برد. ماده ۸۱ قانون مالیات های مستقیم، درآمد برخی فعالیت های کشاورزی و دامپروری را از مالیات معاف کرده است.

چه مشاغلی می توانند از مالیات معاف باشند؟

برخی فعالیت ها طبق قانون از مالیات بر درآمد معاف هستند یا تحت شرایط مشخص از نرخ صفر مالیاتی استفاده می کنند.

مهم ترین نمونه ها عبارتند از:

نوع فعالیت	وضعیت مالیاتی کلی
برخی فعالیت های کشاورزی و دامپروری	معاف از مالیات بر درآمد
کارگاه های فرش دستباف	معاف از مالیات بر درآمد
برخی فعالیت های صنایع دستی	معاف از مالیات بر درآمد
برخی فعالیت های فرهنگی و هنری دارای مجوز	مشمول معافیت یا نرخ صفر با شرایط قانونی
برخی واحدهای تولیدی و معدنی	امکان استفاده از نرخ صفر با شرایط مشخص

در ادامه هر مورد را کامل‌تر توضیح می دهیم.

۱. فعالیت های کشاورزی و دامپروری

طبق ماده ۸۱ قانون مالیات های مستقیم، درآمد حاصل از تعدادی از فعالیت های کشاورزی از مالیات بر درآمد معاف است.

از جمله:

• کشاورزی
• دامپروری و دامداری
• پرورش ماهی
• پرورش زنبور عسل
• پرورش طیور
• صیادی و ماهیگیری
• باغداری
• احیای مراتع و جنگل ها

اگر درآمد شما واقعا از یکی از فعالیت های معاف ماده ۸۱، مثل کشاورزی یا دامپروری باشد، این درآمد از مالیات بر درآمد معاف است. فقط باید مشخص باشد که درآمد ثبت شده واقعا مربوط به همان فعالیت معاف است.

۲. کارگاه های فرش دستباف و صنایع دستی

یکی دیگر از معافیت های مشخص در قانون مربوط به فرش دستباف و صنایع دستی است. طبق ماده ۱۴۲ قانون مالیات های مستقیم، درآمد کارگاه های فرش دستباف، صنایع دستی و شرکت های تعاونی و اتحادیه های تولیدی مربوط از پرداخت مالیات معاف است.

اگر کارگاه صنایع دستی شرایط معافیت را داشته باشد، استفاده از کارتخوان باعث نمی شود مالیات جداگانه ای برای آن ایجاد شود.

۳. برخی فعالیت های فرهنگی و هنری

برخی فعالیت های انتشاراتی، مطبوعاتی، فرهنگی، هنری و قرآنی نیز در صورت داشتن مجوز و رعایت شرایط قانونی می توانند از نرخ صفر یا معافیت مالیاتی استفاده کنند. اما این معافیت برای هر شخصی که فعالیت هنری یا فرهنگی دارد به صورت خودکار اعمال نمی شود.

مواردی مانند:

• داشتن مجوز معتبر
• نوع فعالیت
• میزان درآمد
• انجام تکالیف مالیاتی

می توانند در استفاده از معافیت تاثیر داشته باشند. قوانین بودجه نیز در سال های مختلف برای میزان این معافیت سقف هایی تعیین کرده اند.

۴. برخی واحدهای تولیدی و معدنی

بعضی واحدهای تولیدی و معدنی در صورت داشتن شرایط قانونی می توانند برای مدت مشخص از مالیات با نرخ صفر استفاده کنند. محل فعالیت، تاریخ صدور مجوز، نوع فعالیت و شرایط واحد تولیدی در استفاده از این مشوق اهمیت دارند.  بنابراین نمی توان گفت تمام کارخانه ها یا تولیدکنندگان به طور کامل و همیشگی از مالیات معاف هستند.

معافیت مالیاتی صاحبان مشاغل با معاف بودن شغل فرق دارد

این دو مورد با هم متفاوت هستند. ممکن است خود شغل شما معاف از مالیات نباشد، اما به عنوان صاحب کسب و کار بتوانید از معافیت سالانه مالیاتی استفاده کنید.

مثلا فروشگاه پوشاک شغل معاف از مالیات نیست، اما صاحب فروشگاه در صورت داشتن شرایط قانونی می تواند از معافیت سالانه استفاده کند. پس معافیت شغل با معافیت سالانه صاحب کسب و کار یکی نیست.

آیا مغازه ها از مالیات کارتخوان معاف هستند؟

صرف مغازه داشتن یا پایین بودن گردش کارتخوان باعث معافیت کامل از مالیات نمی شود.

فروشگاه هایی مانند:

• سوپرمارکت
• پوشاک
• لوازم آرایشی
• موبایل فروشی
• تعمیرگاه
• آرایشگاه

اگر شغل معاف باشد، کارتخوان هم باید به پرونده مالیاتی متصل شود؟

معاف بودن درآمد به این معنی نیست که مودی می تواند تکالیف مالیاتی و ثبت اطلاعات را نادیده بگیرد. طبق مقررات فعلی، اشخاص تجاری باید حساب های تجاری و کارتخوان ها یا درگاه های پرداخت مورد استفاده برای فعالیت شغلی خود را به سازمان امور مالیاتی اعلام کنند.

بنابراین ممکن است درآمد شما معاف باشد، اما همچنان لازم باشد پرونده، حساب و کارتخوان خود را به درستی ثبت و مدیریت کنید.

آیا هر پولی که از کارتخوان رد می شود مالیات دارد؟

خیر. مالیات به این شکل نیست که درصد مشخصی از هر تراکنش کارتخوان کم شود.طبق مقررات فعلی، واریزی حساب تجاری متصل به کارتخوان مربوط به فروش کالا و خدمات، اطلاعات مهمی برای شناسایی فروش کسب و کار است.

اما برای مشخص شدن مالیات نهایی باید وضعیت مالیاتی فعالیت بررسی شود. مثلا اگر درآمد مربوط به فعالیتی باشد که طبق قانون معاف است، شرایط آن معافیت باید در محاسبه مالیات لحاظ شود.

چگونه بفهمیم شغل ما معاف از مالیات است؟

برای تشخیص معافیت فقط به اسم شغل توجه نکنید.این موارد باید بررسی شوند:

• نوع دقیق فعالیت
• حقیقی یا حقوقی بودن مودی
• مجوز فعالیت
• ماده قانونی مربوط به معافیت
• میزان درآمد
• محل فعالیت در بعضی معافیت ها
• انجام تکالیف مالیاتی
• شرایط همان سال مالی

مثلا دو نفر ممکن است هر دو در حوزه فرهنگی فعالیت کنند، اما فقط یکی شرایط قانونی استفاده از نرخ صفر را داشته باشد.

آیا معافیت مالیاتی یعنی نیازی به اظهارنامه نداریم؟

نه همیشه. در بعضی معافیت ها، استفاده از معافیت یا نرخ صفر به انجام تکالیفی مثل ارائه اظهارنامه و اسناد مورد نیاز وابسته است. برای نمونه، در مقررات مربوط به برخی فعالیت های موضوع ماده ۱۳۹، عدم انجام تکالیف قانونی می تواند باعث از دست رفتن معافیت یا نرخ صفر همان سال شود.

بنابراین اگر فعالیت شما معاف است، بهتر است قبل از کنار گذاشتن اظهارنامه یا سایر تکالیف، شرایط همان معافیت بررسی شود.

سخن پایانی

در پایان باید گفت، فهرست مشخصی با عنوان مشاغل معاف از مالیات کارتخوان وجود ندارد. معافیت مالیاتی به نوع فعالیت و درآمد کسب و کار مربوط است، نه خود کارتخوان.

برای مثال بعضی فعالیت های کشاورزی، فرش دستباف و صنایع دستی می توانند طبق قانون از مالیات معاف باشند. برخی فعالیت های دیگر هم در شرایط خاص از معافیت یا نرخ صفر استفاده می کنند.

اگر می خواهید بدانید کسب و کار شما شامل کدام معافیت ها می شود، کارشناسان تیوان تراز برای بررسی شرایط و راهنمایی در خدمت شما هستند.

سوالات متداول